पावसाने दडी मारली? खरीप पिकांसाठी शेतकऱ्यांनी आजच करा ‘हे’ उपाय
🌾 डिजिटल शेतकरी 🌾
परभणी : पावसाने काही दिवस दडी मारल्याने खरीप पिकांवर पाण्याच्या ताणाचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे. विशेषतः फुलोरा, शेंगा भरणे, दाणे भरणे आणि बोंडधारणा या संवेदनशील अवस्थेत पावसाचा खंड पडल्यास उत्पादनात घट होऊ शकते. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी उपलब्ध पाण्याचा योग्य नियोजनपूर्वक वापर करून पिकांचे संरक्षण करणे आवश्यक आहे.
वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ, परभणी येथील कृषी तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनानुसार, पावसाच्या खंड काळात मूग, सोयाबीन, मका, तूर आणि कापूस या पिकांमध्ये योग्य उपाययोजना करणे गरजेचे आहे. पाण्याची उपलब्धता मर्यादित असल्यास संपूर्ण क्षेत्राला पाणी देण्याऐवजी संवेदनशील अवस्थेतील पिकांना संरक्षित सिंचनाला प्राधान्य द्यावे.
मूग पिकासाठी काय करावे?
मुगामध्ये फुलोरा आणि शेंगा भरण्याची अवस्था पाण्याच्या ताणासाठी संवेदनशील असते. या काळात जमिनीत पुरेसा ओलावा नसल्यास फुलगळ होऊन शेंगांच्या विकासावर परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे उपलब्ध पाण्याची सोय असल्यास या अवस्थेत संरक्षित सिंचन करावे. आंतरमशागत करून तणांचे नियंत्रण केल्यास जमिनीतील ओलावा टिकवून ठेवण्यास मदत होते.
सोयाबीनला संरक्षित सिंचनाचा फायदा
सोयाबीनमध्ये फुलोरा व शेंगा लागण्याच्या काळात पाण्याचा ताण आल्यास उत्पादनावर परिणाम होऊ शकतो. शक्य असल्यास या अवस्थेत संरक्षित सिंचन करावे. कोळपणी करून जमिनीच्या पृष्ठभागावरील केशिका तुटल्याने बाष्पीभवन कमी होण्यास मदत होते. तसेच शेत तणमुक्त ठेवणे आवश्यक आहे.
मका, तूर आणि कापसाकडेही लक्ष द्या
मका, तूर आणि कापूस या पिकांमध्येही पावसाचा खंड पडल्यास जमिनीतील उपलब्ध ओलावा टिकवणे महत्त्वाचे आहे. पिकाच्या संवेदनशील अवस्थेत उपलब्ध असल्यास संरक्षित सिंचन करावे. आंतरमशागत, तण नियंत्रण आणि जमिनीतील ओलावा संवर्धनाच्या उपाययोजनांवर भर द्यावा.
पाण्याचा काटकसरीने वापर करा
पाण्याची उपलब्धता कमी असल्यास अनावश्यक सिंचन टाळून ते संवेदनशील अवस्थेतील पिकांसाठी राखून ठेवावे. योग्य वेळी आंतरमशागत आणि तण नियंत्रण केल्यास जमिनीतील ओलावा अधिक काळ टिकवता येतो. त्यामुळे पावसाचा खंड वाढल्यास शेतकऱ्यांनी परिस्थितीनुसार कृषी तज्ज्ञांच्या मार्गदर्शनाने उपाययोजना कराव्यात.
No comments: